به گزارش اکوبان؛ شرکت فولاد خوزستان به عنوان یکی از بزرگ ترین و راهبردی ترین بنگاه های صنعتی ایران، نهتنها در حوزه تولید فولاد نقش تعیین کننده ای ایفا می کند، بلکه در سال های اخیر توجه ویژه ای به مسائل زیست محیطی داشته است. اهمیت این موضوع در شرایطی دو چندان می شود که استان خوزستان با معضلاتی همچون آلودگی هوا، ریزگردها و بحران های زیست محیطی متعدد مواجه است و صنایع بزرگ استان همواره زیر ذرهبین افکار عمومی و نهادهای نظارتی قرار دارند.
در همین راستا، اجرای ابرپروژه زیست محیطی «توری باد» در فولاد خوزستان را می توان نقطه عطفی در تلاش های این شرکت برای کاهش آلاینده ها و ایفای مسئولیت اجتماعی دانست.
«توری باد» یکی از پروژه های منحصر به فرد زیست محیطی در سطح کشور است که هدف اصلی آن کاهش میزان غبار و ذرات معلق در محیط صنعتی فولاد خوزستان است. بنا بر گفته های علیرضا مخبر دزفولی، قائم مقام مدیرعامل در امور ستادی و مسئولیت های اجتماعی، این پروژه قادر است تا ۸۵ درصد از آلودگی های ناشی از گرد و غبار را کنترل کند. اهمیت این پروژه زمانی آشکار می شود که بدانیم بخشی از آلودگی های زیست محیطی در صنایع فولادی ناشی از انباشت مواد اولیه، جابجایی آنها و پراکندگی غبار در فرآیندهای مختلف است. «توری باد» با ایجاد موانع و شبکه های تخصصی، پراکنش ذرات در هوا را به حداقل می رساند و در نتیجه کیفیت هوا در اطراف مجتمع صنعتی بهبود می یابد.
مسئولیت اجتماعی شرکت ها (CSR) به ویژه در صنایع آلاینده ای همچون فولاد، نقشی کلیدی در ایجاد اعتماد عمومی و پایداری کسب و کار ایفا می کند. فولاد خوزستان طی سال های اخیر تلاش کرده است با سرمایه گذاری در پروژه های زیست محیطی و بهینه سازی فرآیندها، از یک تولیدکننده صرف به یک بازیگر مسئولیت پذیر تبدیل شود. استقبال مدیرکل حفاظت محیط زیست خوزستان از این اقدامات و قدردانی رسمی وی، نشان می دهد که این رویکرد در حال نهادینه شدن است و توانسته حمایت نهادهای نظارتی را جلب کند.
یکی از دستاوردهای مهم پروژه «توری باد» و سایر طرح های مشابه، دستیابی به دانش فنی داخلی است. مخبر دزفولی اشاره کرد که طراحی، نصب و اجرای این پروژه منحصراً به دست مهندسان داخلی و متخصصان فولاد خوزستان انجام شده است. این امر از دو منظر اهمیت دارد. نخست کاهش وابستگی به دانش و فناوری خارجی در شرایط تحریم و دوم توسعه ظرفیت های علمی و مهندسی در کشور برای حل مسائل زیست محیطی. بنابراین، فولاد خوزستان نه تنها در تولید فولاد بلکه در خلق دانش فنی زیست محیطی نیز پیشگام شده است.
اقداماتی نظیر اجرای «توری باد» تأثیرات مثبتی فراتر از محدوده مجتمع صنعتی دارند. کاهش غبار و ذرات معلق می تواند کیفیت هوای اهواز و شهرهای اطراف را بهبود بخشد و بار بیماری های تنفسی ناشی از آلودگی هوا را کاهش دهد. در واقع، این پروژه تنها یک اقدام صنعتی نیست، بلکه یک سرمایه گذاری اجتماعی در سلامت عمومی و زیست پذیری شهرهای خوزستان به شمار می رود.
فولاد خوزستان با اجرای پروژه های زیست محیطی نشان داده است که تولید و توسعه لزوماً به معنای تخریب محیط زیست نیست. این شرکت تلاش دارد در چارچوب رویکرد توسعه پایدار، میان سه ضلع «تولید اقتصادی»، «حفاظت از محیط زیست» و «مسئولیت اجتماعی» تعادل ایجاد کند. به عبارت دیگر، فولاد خوزستان در حال گذار از یک صنعت صرفاً تولید محور به یک صنعت توسعه محور و پایدار است.
از منظر سیاست گذاری، اقدامات فولاد خوزستان هم راستا با اهداف کلان کشور در کاهش آلاینده ها و حرکت به سمت صنایع سبز است. سازمان حفاظت محیط زیست در سال های اخیر بارها بر ضرورت کاهش آلایندگی صنایع تأکید کرده و فولاد خوزستان با پیشبرد پروژه هایی نظیر «توری باد» عملاً به الگویی برای سایر صنایع فولادی تبدیل شده است. به همین دلیل، مدیرکل محیط زیست استان این پروژه را «ملی» توصیف کرده است.
با وجود اقدامات ارزشمند، نمی توان از چالش های جدی پیش روی فولاد خوزستان چشم پوشی کرد. بحران انرژی (برق و گاز)، کمبود منابع آبی و فشارهای ناشی از تغییرات اقلیمی همچنان تهدیدی جدی برای ادامه مسیر پایدار هستند. همچنین، اجرای پروژه های زیست محیطی نیازمند سرمایه گذاری های کلان و حمایت های دولتی است. اگرچه شرکت توانسته بخشی از این پروژه ها را با اتکا به ظرفیت داخلی پیش ببرد، اما استمرار آن نیازمند سیاست های حمایتی در سطح ملی است.
برای تعمیق اقدامات زیست محیطی، فولاد خوزستان می تواند از چندین راهکار استفاده کند. نخست آنکه تمرکز بر کاهش مصرف آب، بازیافت پساب صنعتی و استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر در کنار کنترل غبار را در دستور کار قرار دهد. همچنین ایجاد ارتباط نزدیک تر با دانشگاه ها و مراکز تحقیقاتی برای توسعه فناوری های نوین زیست محیطی را بیش از پیش اجرایی کند. در کنار آن باید اطلاعات را شفاف و در بحث آموزش مداوم سرمایه گذاری داشته باشد.
اقدامات فولاد خوزستان در حوزه محیط زیست، به ویژه اجرای پروژه «توری باد»، گامی مهم در مسیر صنعتی سبز و مسئولیت پذیر است. این شرکت نشان داده که می توان میان الزامات تولید و ضرورت های زیست محیطی توازن ایجاد کرد. هرچند چالش هایی همچون افت منابع انرژی و آب همچنان پابرجاست، اما نگاه راهبردی این مجموعه به توسعه پایدار و سرمایه گذاری در پروژه های زیست محیطی، الگویی ارزشمند برای دیگر صنایع کشور به شمار می رود. قدردانی مدیرکل حفاظت محیط زیست خوزستان نیز تأییدی بر این مسیر است، مسیری که اگر با جدیت ادامه یابد، می تواند فولاد خوزستان را به یکی از پیشگامان صنعت سبز در ایران و منطقه تبدیل کند.