صنعت آبزیپروری مازندران طی سال های اخیر به نقطه عطفی تاریخی رسیده است و نه تنها مرزهای فنی را در کشور جابجا کرده، بلکه خاورمیانه را نیز به تماشای دستاوردهای این استان شمالی نشانده است.
در حال حاضر مازندران در تولید انواع آبزیان در کشور رتبه برتر را دارد و بسیاری از تولیداتش روانه بازارهای خارجی می شود.
در این میان نقش صیادان و فعالان صنعت آبزی پروری برای جهانی شدن تولیدات استان پررنگ است، غلامعلی صیاد بابلسری است و بیش از یک دهه حضور بیوقفه در ماهیگیری دارد، می گوید: سه نسل از خانواده من با دریا زندگی کردهاند و پدرم و پدربزرگم هم صیاد بودند.
وی با اشاره به این که نسل بسیاری از ماهیان طی سال های قبل کاهش یافته است، گفت: هر سال تعداد ماهیان کمتر و کمتر میشود و صیادان جوان شغل خود را رها کردند.
این صیاد در پایان با اشاره به درآمد امسال صیادان گفت: فصل صید گذشته تا حدودی اوضاع صید بهتر بود اما همچنان بیمه صیادان یک مشکل قدیمی است که هنوز ریشهای حل نشده و ما میخواهیم مسئولان مشکلات ملموس زندگی ما را ببینند، نه فقط آمارهای خوب صید را.
محمدرضا زمانی کارشناس حوزه شیلات نیز با اشاره به گسترش حوضچههای متعدد پرورش ماهیان خاویاری گفت: من یادم میآید ۱۰ سال پیش وقتی به همکارانم در استانهای دیگر میگفتم در مازندران خاویار پرورش میدهیم، تعجب میکردند اما امروز مازندران رتبه اول کشور را دارد.
زمانی با اشاره به مزیتهای رقابتی مازندران و نگاه کارشناسی به اطراف مزرعه، توضیح داد: کیفیت آب رودخانهها، بزرگترین مزیت ماست، آب زلال و خنک کوهپایهها که از دل کوههای البرز میآید، شرایط ایدهآلی برای پرورش ماهیان خاویاری فراهم کرده است.
مشکلاتی که همچنان پابرجاست
وی به مشکلات صنعت آبزی پروری اشاره کرد و گفت: نرخ سود تسهیلات برای این صنعت دیربازده، اصلاً منطقی نیست و اگر نرخ سود بانکی کاهش یابد و فرآیند دریافت وام سادهتر شود، میتوان تولید را دو برابر کرد.
طی سال قبل مازندران با تکیه بر دانش فنی مهندسان ایرانی، توانستی اولین قفس فلزی خاورمیانه را با ظرفیت ۲۵۰ تن بسازد اما هنوز تا بهرهبرداری کامل، مشکلات اداری و تأمین تجهیزات پیش روی پروژه است.
به تاکید فعالان اقتصادی اگر حمایت بیمهای و معافیتهای مالیاتی برای بخش خصوصی در نظر گرفته نشود، سرمایهگذاری در چنین پروژههای عظیمی ریسک بالایی خواهد داشت.
همچنین به اعتقاد آنان مازندران اگر میخواهد در اقتصاد دریا محور حرفی برای گفتن داشته باشد باید به سمت صنعتی شدن برود و برای تحقق این برنامه، نیاز به تسهیلات بانکی با نرخ سود پایین و ثبات اقتصادی است.
از قفس ۲۵۰ تنی تا رتبه اول خاویار کشور
نیما حسینزاده مدیرکل شیلات مازندران نیز با تأکید بر جهش در زیرساختها افزود: علاوه بر قفسهای سنتی، یک قفس سازه فلزی با ظرفیت ۲۵۰ تن برای اولین بار با این شکل و سیاق در خاورمیانه ساخته شده است.
وی افزود: این پروژه توسط بخش خصوصی و با هزینه بیش از ۲۰ میلیارد تومان انجام شده و امیدواریم در سال ۱۴۰۵ به بهرهبرداری برسد. همچنین پرورش ماهیان خاویاری را در سه پروژه مگاپروژه در کنار ساحل پیگیری کردیم.
وی ادامه داد: خوشبختانه در بحث ماهیان خاویاری رتبه اول کشور را داریم و با بیش از ۲۳۰۰ تن تولید، توانستیم قدم خوبی برداریم و طرح پرورش میگو در اراضی ۱۵۰۰ هکتاری بانک زمین شمال بهشهر هم در دست اقدام است.
حسینزاده در ادامه به موضوع بازسازی ذخایر آبزیان اشاره کرد و گفت: دو اقدام مهم که بیش از ۲۰ سال دنبالش بودیم، امسال انجام شده است، اولین اقدام، رهاسازی ماهیان میکرو سزارین شده خاویاری است.
وی افزود: برای اولین بار بعد از ۲۰ سال این کار را انجام دادیم و اقدام دوم، سد تجن را به عنوان ذخیرهگاه ژنتیکی ماهیان خزری در نظر گرفتیم.
مدیرکل شیلات مازندران با اشاره به رونق صیادی تصریح کرد: همچنین صید فصل قبل بیش از ۶ هزار تن ماهی با ارزش ۳۰۰ میلیارد تومان و صید ماهیان استخوانی بیش از ۲۸۰۰ تن با ارزش ۱.۲ همت بوده است و در صادرات هم ۱۳ هزار تن محصولات شیلاتی صادر کردیم و هیچ کمبودی در بازار داخلی نداشتیم.
صنعت آبزیپروری مازندران با وجود دستاوردهای چشمگیری همچون رتبه اول خاویار کشور، ساخت بزرگترین قفس فلزی خاورمیانه و شکستن طلسم ۲۰ ساله رهاسازی ماهیان خاویاری، همچنان با چالشهای ساختاری روبهروست.
تأمین تخم چشمزده مرغوب، هزینه بالای خوراک و دشواری دریافت تسهیلات بانکی. صیادان نیز از معضل بیمه و آلودگی دریا میگویند که هنوز حل نشده است.
اگر حمایتهای هوشمندانه جایگزین آمارهای خوب شود و مشکلات ریشهای درمان گردد، مازندران بدون تردید ظرفیت تبدیل شدن به قطب بیرقابت آبزیپروری در خاورمیانه را دارد.
مهر
