به گزارش اکوبان، روز جمعه ۱۱ مهر ۱۴۰۴ بالگرد هلال احمر در مناطق صعب‌العبور اشترانکوه واقع در استان لرستان دچار سانحه شد. این بالگرد ۹ سرنشین داشته که دو نفر از اعضای فنی کادر پروازی آن در این سانحه به شهادت رسیدند و حال سه نفر نیز وخیم اعلام شد. اما این تنها سانحه جاده‌ای منجر به فوت از ابتدای مهر ماه نیست. تعداد تصادفات جاده‌ای در سال‌های اخیر به قدری تصاعدی شده است که حتی خبر آن هم عادی تلقی می‌شود باعث واکنش اذهان عمومی نمی‌شود اما این حجم در تصادف در باقی کشورها هم عادی است؟

سقوط پشت سقوط

در روزهای ابتدایی مهر ۱۴۰۴، ایران شاهد وقوع چندین حادثه جاده‌ای مرگبار بود که توجه رسانه‌ها و افکار عمومی را به خود جلب کرد. این حوادث در محورهای دماوند-فیروزکوه و سمنان-سرخه، قرمه-همدان، بهشهر استان مازندران و مناطق صعب‌العبور اشترانکوه رخ دادند و منجر به جان‌باختن و مصدومیت تعدادی از هموطنان شدند. در ادامه، به تفصیل به بررسی هر یک از این حوادث می‌پردازیم:

۱. سقوط اتوبوس در جاده دماوند-فیروزکوه (۱۱ مهر ۱۴۰۴)

در ساعت ۰۷:۴۵ صبح روز جمعه، ۱۱ مهرماه ۱۴۰۴، یک دستگاه اتوبوس مسافربری که از تهران به سمت شمال در حرکت بود، در محور دماوند به فیروزکوه، حوالی مجتمع سیب‌لند، از مسیر منحرف شد و به دره‌ای در مجاورت جاده سقوط کرد. در این حادثه، چهار نفر جان باختند و ۲۰ نفر دیگر مصدوم شدند. تعداد مصدومان به تدریج افزایش یافت و به ۲۷ نفر رسید. بر اساس گزارش‌ها، خستگی و خواب‌آلودگی راننده به عنوان عامل اصلی واژگونی اتوبوس اعلام شده است.

پس از وقوع حادثه، تیم‌های امدادی هلال‌احمر و اورژانس به محل اعزام شدند و عملیات نجات و انتقال مصدومان به بیمارستان‌های دماوند و فیروزکوه آغاز شد. برخی از مصدومان با بالگرد به بیمارستان‌های تهران منتقل شدند.

۲. واژگونی اتوبوس حامل دانشجویان در جاده سمنان-سرخه (۸ مهر ۱۴۰۴)

صبح روز هشتم مهرماه ۱۴۰۴، یک دستگاه اتوبوس حامل دانشجویان دانشکده پیراپزشکی سرخه در جاده سمنان به سرخه با یک تریلی تصادف کرد. در این حادثه، دو نفر از دانشجویان به نام‌های نرگس فتحی‌نژاد (۲۰ ساله) و زینب شعنی (۲۵ ساله) جان باختند و بیش از ۱۰ نفر دیگر مصدوم شدند. بر اساس گزارش‌ها، راننده اتوبوس دچار اعتیاد بوده و دانشجویان بارها نسبت به وضعیت نامناسب اتوبوس اعتراض کرده بودند، اما مسئولان دانشگاه توجهی نکرده بودند.

پس از وقوع حادثه، تیم‌های امدادی به محل اعزام شدند و مصدومان را به بیمارستان‌های سمنان و گرمسار منتقل کردند. بررسی‌های اولیه نشان می‌دهد که نقص فنی اتوبوس و وضعیت نامناسب راننده از عوامل اصلی وقوع این حادثه بوده‌اند.

۳. واژگونی اتوبوس گردشگری در جاده فیروزکوه (۱۱ مهر ۱۴۰۴)

در همان روز وقوع حادثه در جاده دماوند-فیروزکوه، یک دستگاه اتوبوس گردشگری در جاده فیروزکوه واژگون شد. در این حادثه، چهار نفر جان باختند و ۲۰ نفر دیگر مصدوم شدند. بر اساس گزارش‌ها، خستگی و خواب‌آلودگی راننده به عنوان عامل اصلی واژگونی اتوبوس اعلام شده است.

پس از وقوع حادثه، تیم‌های امدادی به محل اعزام شدند و مصدومان را به بیمارستان‌های فیروزکوه و تهران منتقل کردند. برخی از مصدومان با بالگرد به بیمارستان‌های تهران منتقل شدند.

4- تصادف زنجیره‌ای در بهشهر (۱۲ مهر ۱۴۰۴)

در تاریخ ۱۲ مهر ۱۴۰۴، یک تصادف زنجیره‌ای در شرق استان مازندران رخ داد که منجر به مصدومیت ۲۹ نفر شد. تیم‌های امدادی هلال‌احمر به سرعت به محل حادثه اعزام شدند و عملیات امدادرسانی را انجام دادند.

۵- تصادف در محور قروه – همدان (۱۲ مهر ۱۴۰۴)

در همان روز، در محور قروه – همدان، برخورد شدید دو دستگاه خودروی سواری پژو پارس و پراید منجر به مصدومیت هفت نفر شد. تیم‌های امدادی هلال‌احمر به محل حادثه اعزام شدند و مصدومان را به مراکز درمانی منتقل کردند.

۶- حادثه سقوط بالگرد هلال‌احمر در اشترانکوه (۱۱ مهر۱۴۰۴)

در روز جمعه، ۱۱ مهر ۱۴۰۴، یک فروند بالگرد امدادی هلال‌احمر در ارتفاعات صعب‌العبور اشترانکوه استان لرستان دچار سانحه شد. این بالگرد با ۹ سرنشین، شامل ۴ نفر از کادر پرواز و ۵ امدادگر، برای انجام عملیات امداد و نجات به منطقه اعزام شده بود متأسفانه در این حادثه، دو نفر از کادر پرواز، سید حسن میرقاضی (مهندس پرواز) و محسن مهراب‌زاده (خلبان)، به دلیل شدت جراحات در همان محل حادثه جان باختند. یک امدادگر نیز دچار شکستگی دنده و خونریزی شده، اما وضعیت عمومی ۶ سرنشین دیگر بالگرد مساعد گزارش شده است.

ساعت حدودا ۱۷:۴۵ عصر روز جمعه، بالگرد هلال‌احمر که در حال عزیمت به ارتفاع ۴ هزار متری اشترانکوه بود در ارتفاع ۲۸۰۰ متری دچار سانحه و فرود سخت شده و ارتباط آن با مرکز عملیات اضطراری هلال‌‎احمر قطع می‌شود. پس از وقوع حادثه، بلافاصله تیم مدیریت بحران تشکیل جلسه داده و تیم‌های عملیاتی شامل ۱۰ تیم امدادونجات کوهستان از پایگاه‌های ازنا، و الیگودرز، لرستان و هیات کوهنوردی و هیات کراس لرستان به ارتفاعات اعزام می‌شوند.

ساعت ۱۹ جمعه ۱۱ مهرماه، اولین ارتباط با کادر امدادی و پروازی حاضر در بالگرد برقرار و مشخص شد که این بالگرد ۹ سرنشین داشته و «سیدحسن میرقاضی» یکی از اعضای فنی کادر پروازی در این سانحه براثر شدت جراحات وارده به شهادت رسیده و حال سه نفر نیز وخیم اعلام شد.. ساعت حدود ۲۳ جمعه ۱۱ مهرماه، تیم‌های امدادی به صحنه وقوع حادثه رسیدند و پس از آغاز عملیات امدادرسانی، مشخص شد «محسن مهراب زاده» خلبان این پرواز نیز به شهادت رسیده است، حوالی ساعت ۶ صبح امروز ۱۲ مهرماه، بالگرد هوانیروز به منطقه اعزام و طی چند مرحله، مصدومان این حادثه با هماهنگی‌های لازم به مراکز درمانی منتقل شدند.

ایران در صدر آمار تصادفات جاده‌ای

بر اساس آخرین آمار جهانی، ایران با نرخ ۱۸.۴ مرگ‌ومیر ناشی از تصادفات جاده‌ای در هر ۱۰۰ هزار نفر همچنان یکی از پرخطرترین کشورها در این زمینه است، در حالی که ترکیه با ۶.۷ و مالزی با ۱۳.۹ مورد در همان شاخص، موفق به کاهش چشمگیر تلفات شده‌اند. بررسی علل این تفاوت، از وضعیت جاده‌ها و خودروها تا رفتار رانندگان و اجرای قوانین، ضرورت اقدامات فوری در ایران را بیش از پیش آشکار می‌کند. در مقایسه نرخ تصادفات جاده‌ای در ایران، ترکیه و مالزی، می‌توان به تفاوت‌های قابل توجهی در میزان حوادث، علل و اقدامات پیشگیرانه اشاره کرد.

ایران

در ایران، نرخ تصادفات جاده‌ای در سال ۲۰۲۰ به ۱۸.۴ مورد در هر ۱۰۰ هزار نفر رسید. این نرخ در سال‌های قبل‌تر نیز در حدود ۲۰ تا ۴۰ مورد در هر ۱۰۰ هزار نفر بوده است. در مجموع، از سال ۱۹۹۷ تا ۲۰۲۰، بیش از ۵.۷ میلیون نفر در تصادفات جاده‌ای آسیب دیده و حدود ۴۷۲ هزار نفر جان خود را از دست داده‌اند. عوامل مؤثر در این میزان بالای تصادفات شامل وضعیت نامناسب جاده‌ها، نقص فنی خودروها، رفتارهای پرخطر رانندگان و کمبود آموزش‌های ترافیکی است. در سال ۲۰۲۵، یک تصادف اتوبوس در جنوب شیراز منجر به کشته شدن ۲۱ نفر و زخمی شدن ۳۴ نفر شد.

نرخ مرگ‌ومیر تصادفات ترکیه؛ یک سوم ایران

در ترکیه، نرخ مرگ‌ومیر ناشی از تصادفات جاده‌ای در سال ۲۰۱۹ حدود ۶.۷ نفر در هر ۱۰۰ هزار نفر بود. چیزی حدود یک سوم ایران! این نرخ در سال‌های قبل‌تر نیز در حدود ۸.۴ نفر در هر ۱۰۰ هزار نفر بوده است. در سال ۲۰۲۵، یک ویدیو از وزیر حمل‌ونقل ترکیه منتشر شد که در آن با سرعت ۲۲۵ کیلومتر در ساعت در بزرگراه رانندگی می‌کرد. این ویدیو انتقادات زیادی را به دنبال داشت و وزیر مذکور جریمه شد.

مالزی

در مالزی، نرخ مرگ‌ومیر ناشی از تصادفات جاده‌ای در سال ۲۰۲۱ حدود ۱۳.۹ نفر در هر ۱۰۰ هزار نفر بود. این نرخ در سال‌های قبل‌تر نیز در حدود ۲۲.۵ نفر در هر ۱۰۰ هزار نفر بوده است. در سال ۲۰۲۵، گزارش‌هایی مبنی بر وقوع بیش از ۱۵۰۰ تصادف روزانه در مالزی منتشر شد که حداقل ۱۰ نفر در روز جان خود را از دست می‌دهند.

در حالی که ترکیه و مالزی در سال‌های اخیر موفق به کاهش نرخ مرگ‌ومیر ناشی از تصادفات جاده‌ای شده‌اند، ایران همچنان با چالش‌های جدی در این زمینه مواجه است. چالش‌هایی که روز به روز بغرنج‌تر می‌شود. برای بهبود وضعیت، نیاز به ارتقاء زیرساخت‌های جاده‌ای، ارتقا کیفیت وسایل حمل‌ونقل جاده‌ای، آموزش‌های ترافیک مؤثر و اجرای قوانین سخت‌گیرانه‌تر احساس می‌شود.